logo.gif
علیرضا تابش در گفت و گو با «ایران» چشم انداز سینمای ایران و بنیاد فارابی را تشریح کرد؛
شفافیت مالی به نفع کلیت سینما است/تقویت اقتصاد و فناوری سینمای ایران/در سینمای حرفه‌ای فارابی مرجعیت فرهنگی دارد

سینمای ایران دوران‌گذار را طی می‌کند و دستخوش تحولاتی است که سیاستگذاری‌های جدید در آن، از سازمان سینمایی و بازوی مهم اجرایی آن یعنی بنیاد سینمایی فارابی کلید می‌خورد. این روزها وقتی حرف از تحول به میان می‌آید‏‏، خیلی‌ها آن را در حد شعار باور می‌کنند. اما اینکه مدیران زیادی در سه دهه گذشته به سینمای ایران آمده‌اند و رفته‌اند و شعارهای زیادی داده‌اند دلیل نمی‌شود به رویکردهای جدیدی که «محمد مهدی حیدریان» رئیس سازمان سینمایی - که مدیر بی‌تجربه‌ای نیست- و «علیرضا تابش» مدیرعامل بنیاد سینمایی فارابی -که نسبت به مدیران سابق این بنیاد جوان‌تر و چابک‌تر به نظر می‌رسد و ضرورت تغییر را باور دارد- بی‌تفاوت بود. از این حیث می‌توان کمی هم اغراق کرد و تحولات اجرایی پیش‌روی سینمای ایران را «بی‌سابقه» ارزیابی کرد. اگر در دهه 60، دولت و بازوی اجرایی سینمای حرفه‌ای (فارابی) قرار بود سیاست‌های هدایتی و حمایتی را بر اساس اقتضائات آن دوره به کار بگیرند تا از نابودی سینما در سال‌های اولیه انقلاب جلوگیری کنند، حالا سی و چهار سال پس از آن اقدامات بی‌سابقه و همه تلاش‌هایی که از آن پس، جسته و گریخته در واگذاری امور به بخش خصوصی صورت گرفت، قرار است به طور جدی عرصه تولید در بخش خصوصی با چند اقدام برنامه‌ریزی شده و هدفمند، به حرفه‌ای‌گرایی سوق داده شود، همچنان که «محمد مهدی حیدریان» در یکی از نخستین اظهارات خود، گفته بود که «همچنان که بدون ناشر حرفه‌اى در صنعت نشر نمی‌توان در حوزه کتاب موفق بود، در حوزه سینما نیز فقط با شیوه «تهیه‌کننده‌مداری» و تقویت سازمان‌های تولید و توزیع می‌توان در این عرصه گام‌هاى موفق برداشت.»

سینما یک مرجع می‌خواهد
طرح جامع سینما، چشم‌انداز مدیریت سینمای کشور است که در حوزه سینمای حرفه‌ای، بنیاد سینمایی فارابی متولی پیشبرد آن است. «علیرضا تایش» مدیرعامل بنیاد سینمایی فارابی در گفت‌وگو با «ایران» درباره رویکردها و هدف‌های این بنیاد می‌گوید: «ضرورت مهم این است که در سنیمای حرفه‌ای، بنیاد فارابی مرجعیت فرهنگی داشته باشد.» این اظهارنظر را می‌توان واکنشی به همه چندگانگی‌های مدیریتی در سینمای ایران دانست. سینمایی که در آن هر نهاد و تشکلی، خود را محق تصمیم‌گیری و تصمیم‌سازی می‌دانست. تابش در این زمینه معتقد است که همان‌طور که در همه مشاغل و صنوف و رشته‌ها‏، ده‌ها فعال وجود دارد اما یک نهاد، مرجع خاص است، در بخش سینمای حرفه‌ای فارابی مرجعیت فرهنگی دارد. فعالیت کارگروه‌های تخصصی در سینمای ایران با رویکردی که نیازها و اولویت تولیدات سالانه را مشخص می‌کند، ادامه دارد. برنامه‌ریزی در توسعه ادبیات سینمایی، فیلمنامه‌نویسی و گفتمان‌سازی در موضوعات، حمایت از فیلم‌های اول و دوم و تقویت سینمای کودک و نوجوان و نیز فعالیت در حوزه بین‌الملل با تمرکز بیشتر روی بازارهای جدید، بحث اکران جهانی و رسیدن به تولیدات مشترک از دیگر فعالیت‌های این بنیاد است. تغییر نگاه به فضای مجازی در سینمای حرفه‌ای و طرح حمایت از کسب و کارهای مجازی در سینما از اقدامات ویژه این دوره بنیاد سینمایی فارابی است که مصمم است به ظرفیت‌های سینمای حرفه‌ای از منظر فضای مجازی توجه کند. مدیرعامل بنیاد سینمایی فارابی معتقد است که این بنیاد با ساختارهای قبلی نمی‌تواند همچنان مأموریت‌های قدیمی را ادامه بدهد، تجدید ساختار و متناسب‌سازی رویکرد جدید فارابی است‎‎؛ «البته ما خیلی بنا نداریم تحولات درون سازمانی که یک ضرورت است را در بوق و کرنا کنیم.»

وام؛ متعلق به همه سینمای ایران
نام بنیاد سینمایی فارابی در دهه 80 با «سرمایه‌گذاری‌های میلیاردی روی برخی پروژه‌های فاخر» عجین شده بود. قطعاً رویکرد جدید فارابی اگر قرار باشد معنای درست تحول و کارآمدی را به خود بگیرد باید شرایط را به‌طور مساوی برای همه سینمای ایران فراهم کند و آنگاه است که می‌توان به سازوکار تازه، به‌عنوان راهکاری برای قدرتمند کردن بخش خصوصی و نظام استودیویی در سینمای ایران امیدوار بود. مدیرعامل فارابی در این زمینه به «ایران» می‌گوید: «سینمای ایران سال‌هاست که در بخش اقتصادی از ناکارآمدی در سرمایه‌گذاری فیلم‌ها رنج می‌برد. ما با مطالعه ابزارهای نوین مالی برای تأمین سرمایه، شیوه تخصیص وام‌ها را تغییر دادیم، این ایده بر اساس رویکرد استانداردسازی فعالیت حرفه‌ای در سینما شکل گرفت.» تخصیص وام به سینمای ایران توسط صندوق اعتباری هنر، نتیجه تصمیم‌سازی تازه فارابی در این خصوص است که اقدام بیراهی هم نیست. سال‌هاست که از گوشه و کنار از بدحسابی سینماگران ایرانی و بدهکاری سینما به بنیاد فارابی می‌شنویم. «تابش» در این زمینه معتقد است: «ذات فعالیت بنیاد حمایت است و گروهی از تهیه‌کنندگان از فارابی طی سال‌های قبل وام گرفته‌اند اما برخی آن را با توجیهات مختلف پس نداده‌اند. قطعاً سازوکاری تعریف شده که قرار است وام بانکی را حرفه‌ای‌تر از گذشته به سینمای ایران تزریق کند، این روند کمک حال سینماست و ما ناگزیریم این مسیر را برویم.»

شفافیت مالی به نفع کلیت سینما
«ما باید شرایط را به سمتی ببریم که همه چیز شفاف باشد.» این سخن مدیرعامل بنیاد سینمایی فارابی نشان می‌دهد که واگذاری تخصیص وام به صندوق اعتباری هنر و راه‌اندازی صندوق سرمایه‌گذاری فیلم تصمیمی است که بر اساس همه خطاهای پیشین در این زمینه گرفته شده است. تابش در این زمینه می‌گوید: «تا کی می‌توانیم بگوییم نتوانستیم وام‌ها را از سینماگران پس بگیریم؟

مدل‌های مالی جدید سینمای ایران شفاف‌سازی را ارتقا می‌دهند و دیگر نمی‌توان در فرآیند تولید موضوع و قراردادی را پنهان کرد ضمن آنکه چشم‌انداز این است که سود در تولید فیلم جای خود را به سود در اکران بدهد و نیازهای مخاطب و کیفیت سالن سینما به استانداردها نزدیک شود. از سویی فارابی مؤسسه‌ای است که حسابرسی می‌شود و افکار عمومی از آن انتظار پاسخ‌گویی دارد ضمن آنکه فناوری سینما دچار تحول شده و نسل نویی وارد سینما شده‌ و ما باید متناسب با نوسازی سینما و حرفه‌ای‌گرایی از شیوه‌های نوین مالی و اقتصادی شفاف کمک بگیریم». مدیران پیشین سینمای ایران حرف از تغییر ریل و تغییر تعریف برای بنیاد سینمایی فارابی می‌زدند اما مدیر جوان این بنیاد معتقد است سیاست‌ها و اقدامات او و همکاران و مشاورانش حکم یک جراحی را دارد و انتظار این است که همراهان بیمار، همدلانه به توصیه‌های پزشکان جراح، توجه کنند!»

بازگشت کمپانی‌ها
بازگشت کمپانی‌ها به سینمای ایران. این می‌تواند یک چشم‌انداز حرفه‌ای و جذاب برای سینمای ایران باشد. چیزی که البته در سینمای پیش از انقلاب هم‌سو با شیوه‌های جهانی تولید فیلم وجود داشت اما در سه، چهار دهه اخیر بخش خصوصی هیچگاه نتوانست به‌عنوان کمپانی هم نزدیک شود. «تابش» در این زمینه می‌گوید: «امیدواریم سازمان‌های تهیه و تولید بخش خصوصی در سینمای ایران شکل بگیرند و آرام آرام به سمت حرفه‌ای‌تر شدن قدم بردارند. اگر بخش خصوصی با این رویکرد تقویت شود، فارابی حمایت‌ها را متوجه کمپانی‌ها خواهد کرد و سینمای ایران به مدد این شیوه تولید حرفه‌ای شاهد تنوع ژانر و رونق در گیشه خواهد شد.»

علی افشار
منبع: روزنامه ایران، دوشنبه 29 آبان 96

کد: 764 | دوشنبه 29 آبان 1396 ساعت 10:40
80
FCF News | دوشنبه 29 آبان 1396 ساعت 10:40